Meta süni intellekt sahəsində xarici təchizatçılardan asılılığı azaltmaq üçün mühüm addım atır. Şirkətin daxili sənədinə əsasən, Meta 2026-cı ilin sentyabr ayında "Iris" adlı ilk özəl süni intellekt çipinin istehsalına başlamağı planlaşdırır. Bu çiplər şirkətin AI infrastrukturunu gücləndirməyə və hesablama xərclərini azaltmağa xidmət edəcək.

Meta niyə öz AI çiplərini hazırlayır?

Son illərdə Meta NVIDIA və AMD kimi şirkətlərin istehsal etdiyi yüksək performanslı qrafik prosessorlarından (GPU) istifadə edir. Lakin generativ süni intellekt texnologiyalarının sürətlə inkişaf etməsi bu avadanlıqlara tələbatı artırıb və onların qiymətini yüksəldib.

Bu səbəbdən Meta öz ehtiyaclarına uyğun xüsusi AI çipləri hazırlayaraq həm xərcləri azaltmağı, həm də infrastruktur üzərində daha böyük nəzarət əldə etməyi hədəfləyir. Yeni "Iris" çipi Meta-nın Meta Training and Inference Accelerator (MTIA) proqramının tərkib hissəsidir.

"Iris" çipi hansı məqsədlər üçün istifadə olunacaq?

Yeni nəsil AI çiplərinin ilk növbədə Meta-nın məlumat mərkəzlərində istifadə ediləcəyi gözlənilir.

"Iris" aşağıdakı istiqamətlərdə tətbiq olunacaq:
 

• Böyük dil modellərinin (LLM) öyrədilməsi;

• Süni intellekt əsaslı tövsiyə sistemləri;

• Facebook və Instagram xidmətlərində AI funksiyalarının işlədilməsi;

• Generativ süni intellekt modellərinin daha sürətli emalı.
   

Meta bildirir ki, yeni çiplər şirkətin AI xidmətlərinin məhsuldarlığını artırmaqla yanaşı, enerji səmərəliliyini də yüksəldəcək.

Broadcom və TSMC layihədə əsas tərəfdaşlardır

Məlumata görə, Meta yeni AI çiplərinin hazırlanması üçün Broadcom ilə əməkdaşlıq edir. Çiplərin istehsalı isə dünyanın ən böyük yarımkeçirici istehsalçılarından biri olan TSMC tərəfindən həyata keçiriləcək.

Şirkətin daxili test mərhələsinin cəmi altı həftə ərzində uğurla başa çatdığı bildirilir ki, bu da layihənin planlaşdırıldığından daha sürətlə irəlilədiyini göstərir.

Meta AI infrastrukturuna milyardlarla dollar sərmayə qoyur

Meta süni intellekt sahəsində rəqabəti gücləndirmək üçün böyük investisiyalar həyata keçirir. Şirkət 2026-cı ildə AI infrastrukturu və məlumat mərkəzlərinə 125–145 milyard dollar həcmində sərmayə yatırmağı planlaşdırır.

Məqsəd 2027-ci ilə qədər ümumi hesablama gücünü iki dəfə artıraraq 14 giqavata çatdırmaqdır. Bu, Meta-nın gələcək AI xidmətlərini daha geniş miqyasda təqdim etməsinə imkan verəcək.

Süni intellekt çipləri uğrunda rəqabət güclənir

Meta-nın öz AI çiplərini istehsal etməsi texnologiya nəhəngləri arasında artan rəqabətin növbəti mərhələsi hesab olunur. Artıq Google, Amazon, Microsoft və digər iri şirkətlər də öz ehtiyaclarına uyğun xüsusi süni intellekt prosessorları hazırlayırlar.

Ekspertlərin fikrincə, Meta-nın "Iris" layihəsi uğurlu olarsa, şirkət bahalı xarici GPU-lardan asılılığını əhəmiyyətli dərəcədə azalda və AI xidmətlərini daha aşağı xərclə inkişaf etdirə bilər.